DOĞU BOSNA’DA MÜSLÜMAN TÜRKLER VE BOGUMİL BOŞNAKLARIN BİRLİKTE YAŞADIKLARINI GÖSTEREN YAZITLAR !
Tarihi Boşnak Alfabesi Bosnaçita ile yazılmış ilginç yazılı belgeler :
“Krunovski Zapis/Krunovo Yazıtları”
1905 sonbaharında Doğu Bosna’da, Foça yakınlarındaki Krunovo köyünün köylüleri, “Homarine” ormanında yıkılmış eski bir değirmeni yeniden inşa ederlerken, değirmen çarkı için yeri kazarak, iki metre derinlikte ve taşlar arasında eski bir çam ağacı gövdesini buldular. İçi boş olduğunu anlayan köylüler o ağacı kestiler ve içinde tarihi yazılı belgeleri buldular.
Bu el yazması belgelerin antika değerinde olduğunu gördüler, bu yüzden sorgulanması için Ulusal Müze’ye gönderdiler. Müzedeki uzmanlar tarafından yapılan İncelemeden sonra, yazıtların Orta Çağ’dan kalma iyi korunmuş önemli bir kayıt olduğu ortaya çıktı. Bunlar, 8 cm genişliğinde ve her biri yaklaşık 44 cm uzunluğunda üç parça kağıda yazılmış birer tarihi belgeler idi.
Bu belgeler Tanrıyı üçlemeyen Bosna Kilisesi üyelerinin çok saygı duyduğu alıntılarla dolu büyülü yazılar içeriyordu ama, aynı zamanda Krunovo bölgesini doğal afetlerden korumayı amaçlayan birçok uydurma unsur da içeriyordu (yıldırım çarpması, dolu, soğuk, kötü rüzgarlar vb.).
Kaydın içeriği, Bosna Kilisesi inananlarının, insanların tüm talihsizliklerine neden olanın şeytan olduğuna inandıklarını, bu nedenle Krunova’nın köyleri kayıttaki putperest ve yerel geleneklerden isimler taşıyan şeytanları tehdit ettiklerini ve ekinlere zarar vermediklerini gösteriyor.
Krunova yazıtları, Müslümanlardan da bahsetmesi nedeniyle çok önemlidir ve kitabeler Boşnakça, kısmen Latince yazılmıştır. Krunovo yazıtları, Bogumil-Müslüman sembiyozunun (birlikte yaşamak) değerli bir tanıklığıdır.
Yazıtlarda, özelliklerini koruması gereken Kunovo sahiplerinin 29 Müslüman ismini içeriyor.
Ktunovo’daki çiftçi isimleri:
Hasan, Payazit (Bayazıt), Durmiş (Durmuş), Mustapa (Mustafa), Daut (Davut), Perhat (Ferhat), Yagub (Yakup), Yaho (Yahya), Kasom (Kasım) vb.,
Bosna Kilisesi’nin üyeleri olarak yaptıkları kayıtların etkinliğine açıkça inanarak, Müslüman köylüler onları koruyacağını düşündükleri ve gerekli gördükleri bu kaydı kendileri için yazsın diye Bogumillerden eski ruhani liderlerinden birine başvurdular.
