Osmanlı’nın Balkanlar’da Kaybettiği Bazı Savaşlar..
Resmi tarihimizde bir türlü yer verilmeyen savaşlardır.
Oysa ki, nasıl kazandığımız zaferlerle övünüyorsak, kaybettiğimiz savaşlardan da birtakım dersler almamız, yenilgilerin sebeplerinden dersler çıkarmamız gerekirdi.
Lakin biz bunun yerine kolayı seçiyor ve kaybettiğimiz muharebeleri sansürleyerek ancak ve ancak kendimizi aldatıyoruz.
İşte Osmanlı’nın kaybettiği önemli savaşların kronolojik listesi:
Dubrovnik Muharebesi:(1380)
Sırplar ile Osmanlı arasında gerçekleşen savaş, Sırp zaferi ile sonuçlanmış Balkanlar’daki Osmanlı ilerleyisi yavaşlamıştır. (1.Murad dönemi)
Ploşnik Muharebesi: (1388)
Niş yakınlarında Osmanlı’lar ile Sırp-Bosna ittifakı arasında gerçekleşmiş ve 20.000 kişilik Osmanlı kuvvetinin imhasıyla neticelenmiş savaştır. Bu muharebe Kosova Meydan Savaşına kadar Osmanlı ilerlemesini yavaşlatmıştır. Osmanlı ordusunun bu ciddi bozgun sonrası ilerlemesi yavaşladı ve bu zafer Sırpları ve Boşnakları cesaretlendirdi. Sırplara desteğin artmasını sağladı. Cesaretlenen Sırpların Osmanlı’nın karşısına özellikle Boşnakların desteğini alıp 1389’da 1.Kosova Muharebesinde çıkmasının nedenlerinden biri oldu. 1389’da Sırplar bu zaferle Osmanlının karşısına özellikle Balkan devletlerinin desteği ile çok daha güçlü bir ordu ile çıktılar. Buna rağmen I. Kosova Muharebesi Osmanlı üstünlüğü ile bitti. (1.Murad. Kosova’da şehit oldu)
Bileca Muharebesi: (1388)
Ploşnik’in intikamını almak isteyen Osmanlı’nın Bosna krallığı’na saldırısı ile başlamış ve Boşnakların zaferi ile sona ermiş savaştır. (1.Murad dönemi)
Rovine Muharebesi: (1395)
Yıldırım Bayezid ile Ulahlar arasında gerçekleşen ve 10.000 kişilik Ulahlar’ın 40.000 kişilik Osmanlı ordusuna ağır kayıplar verdirerek kazandığı savaş. (Yıldırım Bayezid dönemi)
Albulena Muharebesi: (1457)
Osmanlı ile Arnavut İskender bey arasında cereyan eden ve İskender bey’in 80.000 kişilik Osmanlı gücüne karşı sadece 10.000 kişilik kuvvetleri ile kesin olarak kazandığı zaferdir. (Fatih dönemi)
Jajce Kuşatması:(1463)
Osmanlı’nın Macaristan’a ait Jajce kalesini kuşatması ve başarısız olması ile neticelenen muharebe. (Fatih dönemi)
Ohri Muharebesi:(1464)
Arnavut lehza birliği ve Venedik cumhuriyeti ittifakının İskender bey komutasında Osmanlı’ya karşı kazandığı ve İskender bey’in Osmanlı’dan 40.000 duka vergi aldığı savaştır. (Fatih dönemi)
Racova Muharebesi:(1475)
Bugünki Vaslui kenti yakınlarında Osmanlı ile Boğdan prensliği arasında gerçekleşen ve Boğdan prensliği’nin zaferi ile neticelenen savaş. (Fatih dönemi)
Ekmek Otlak Muharebesi / Breadfield Savaşı:(1479)
Osmanlı ile Macaristan-Eflak ittifakı arasında Transilvanya’da gerçekleşen ve Macar-Eflak zaferi ile neticelenen savaş. (Fatih dönemi)
İnebahtı Deniz Muharebesi:(1571)
Osmanlı donanması ile Haçlı ittifakı donanması arasında Lepanto-Adriyatik’te cereyan eden ve Haçlı donanması’nın kesin zaferi ile neticelenen savaş. 142 gemi yok oldu, 20 bin Osmanlı askeri öldü. Ölenler arasında, Müezzinzade Ali Paşa başta olmak üzere birçok Osmanlı paşası ve beylerbeyi de vardı. (Sarı Selim dönemi)
Kulpa Savaşı:(1593)
5000 kişilik Avusturya-Hırvat kuvvetleri’nin 20.000 kişilik Osmanlı ordusu’nu bozguna uğrattığı savaş. Bu muhârebenin sonucu 1593-1606 Osmanlı-Avusturya Savaşı’nı tetikledi. (3. Murad dönemi)
Salankamen Muharebesi:(1691)
Osmanlı-Avusturya arasında cereyan eden ve Avusturya zaferi ile neticelenen bir başka savaş.(2. Süleyman dönemi)
Zenta Muharebesi:(1697)
Osmanlı ile Avusturya arasında cereyan eden ve Osmanlı’nın İkinci Viyana bozgunu sonrası artık savaşarak kaybettiği topraklarını geri alamayacağını anlayarak Karlofça antlaşmasını talep ettiği ve 30.000 osmanlı askeri’nin kaybedildiği ağır bozgun. (2.Mustafa dönemi)
Mora Savaşı:(1699)
Osmanlı-Venedik savaşı. neticesinde Osmanlı Mora’yı Venedik’e bırakmak zorunda kalmıştır. (2. Mustafa dönemi)
Kartal Ovası Muharebesi:(1770)
Osmanlı ile Rusya arasında cereyan eden ve tüm Beserabya ve Moldova topraklarının kaybedildiği savaş.(3.Mustafa dönemi)
Navarin Deniz Muharebesi:(1827)
İngiltere-Fransa ve Rusya birleşik donanmalarının Navarin’de Osmanlı donanmasını yok etmesi ile sonuçlanan deniz savaşı.(2.Mahmud dönemi)
1877-1878 Osmanlı-Rus savaşı:(1878)
Osmanlı devleti ile Rusya arasında pek çok cephede cereyan eden ve Rus zaferi ile neticelenen savaş.(2. Abdülhamid dönemi)
Savaşın Sonuçları:
93 Harbi, Osmanlı Devleti’nin dağılma sürecini başlatan ilk önemli olaylardan biri sayılır. II. Abdülhamit’in, yenilgiden sorumlu tuttuğu Meclis-i Mebusan’ı süresiz tatil ederek Kanun-i Esasi’yi askıya alması, ayrıca savaş sonrasında Balkanlar’la Kafkasya’dan Anadolu’ya gelen 1 milyonu aşkın göçmenin yol açtığı toplumsal ve ekonomik bunalım öbür önemli sonuçlarıdır. Başlangıçtaki başarılara karşın ordunun donatım eksikliği ve teknik yetersizlikleri, özellikle Tuna cephesindeki komutanlar arasında görülen geçimsizlik savaşın Osmanlı aleyhine sonuçlanmasına sebep olarak görülebilir. Kıbrıs Adası geçici olarak İngiltere’ye terk edildi.
Ayastefanos Antlaşması
93 Harbi (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) sonunda imzalanan barış antlaşmasıdır.
93 Harbi olarak da bilinen 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı, Osmanlı Devletinin yenilgisiyle sonuçlandı. Rus ordusu, batıdan Yeşilköy’e (eski adı Ayastefanos), doğudan Erzurum’a kadar geldiler. Osmanlı Devleti, barış istedi. Rus orduları başkomutanı Nikolay, barış esaslarının mütarekeyle birlikte görüşülmesi şartıyla bu isteği kabul etti ve 3 Mart 1878’de İstanbul’un Yeşilköy semtinde ağır koşullar içeren bu antlaşma imzalandı. Buna göre;
Osmanlı Devleti’ne bağlı bir Bulgaristan Prensliği kurulacak, Prensliğin sınırları Tuna’dan Ege’ye, Trakya’dan Arnavutluk’a uzanacak.
Bosna-Hersek’e iç işlerinde bağımsızlık verilecek.
Sırbistan, Karadağ ve Romanya tam bağımsızlık kazanacak ve sınırları genişletilecek.
Kars, Ardahan, Batum ve Doğubeyazıt Rusya’ya verilecek.
Teselya Yunanistan’a bırakılacak.
Girit ve Ermenistan’da ıslahat yapılacak.
Osmanlı Devleti Rusya’ya 30 bin ruble savaş tazminatı ödeyecekti.
Ancak bu antlaşma ile Rusların bölgede tamamen hakim bir konuma gelmeleri Batılı devletleri telaşlandırdı. Zira Rusların, Bulgaristan yolu ile sıcak denizlere inmeleri, İngilizlerin Hindistan siyasetine ve Avusturya’nın Bosna-Hersek’i ilhakına set çekmiş olacaktı. Osmanlılar bu tepkilerden yararlanarak Kıbrıs’ın idaresini İngiltere’ye bırakmak koşuluyla Berlin’de yeni bir antlaşma (Berlin Antlaşması) zemini elde etmeye başardılar. Ayastefanos’un feci şartlarını hafifleten bu antlaşma ile Osmanlı Devleti’nin Balkanlardaki hayatı, bir müddet uzadı. Bu antlaşma kâğıt üzerinde kalan bir antlaşmadır.
Kaynak: https://yenidenergenekon.com/1039-osmanlinin-kaybettigi-savaslar-ve-topraklar/
