Dimitris Lithoxoos, NEA ANATOLI gazetesindeki makalesi. 31 Ekim 2000″Mora’da ve tüm dünyada bir tane dahi Türk kalmamalı ”Yunanistan’da dönemin halk şarkısı.

 

1828’de Yunanistan Başkanı olan Ioannis Kapodistrias, zamanın büyük güçlerine, 1821’den önce Mora’da ne kadar Türk nüfusu bulunduğu ve modern Yunan devletinin kurulmasından sonra ne kadar kaldığıyla ilgili bir soruyu yanıtlarken, iki sayı verdi: 42.750 ve 0 (sıfır) .

 

Bu resmi soğuk demografik cevap içinde, 1821’in (Yunan İsyanının) karanlık yüzünü, yani aslında 15.138 ailenin veya 63.813 kişiden oluşan Müslüman sivil nüfusun tamamının isyancılar tarafından yok edilmesini saklıyordu. Bu, yakın çağda Balkanlar’da “milli dava” adına yapılmış olan ilk soykırımdı. Gelin bu yaşananları Kalas’tan (Romanya’nın doğusunda bugün Galati olarak tanımlanan liman şehri) başlayarak Tripoliçe’ye (Yunanistan’ın Mora (Peloponez) Yarımadası’na Arkadia ilinde bulunan, Osmanlı İmparatorluğu döneminde Mora Yarımadası’nın idari başkenti olup Trabliçe, Tripoliça, Tırbolu, Tirebolu, Tarapoliçse veya Taraboliçse olarak da bilinmekteydi) kadar alanda kronolojik olarak izleyelim:

Mendelssohn-Bartholdy şöyle yazıyor:

 

Fransız Amiral Grabière karakteristik olarak şunları söylüyor: “2 Nisan’da ayaklanma genelleşti. Tımarları olan toprak sahipleri, her yerde ve aynı anda saldırıya uğradılar. Acımasızca öldürüldüler ve vicdani pişmanlık duymadan yağmalandılar. Bir aydan kısa bir süre içinde, Yunanistan’ın arazilerine dağılmış yirmi bin kişilik bir nüfus ortadan yok olmuştu. Bu mutlak toplu imha, önceden tasarlanmıştı ve Filiki Eterya Cemiyeti’nin (Osmanlı Devleti’nden bağımsızlık kazanmak amacıyla bir grup Yunan’ın 1814 yılında Odesa’da kurmuş olduğu bir cemiyettir) planlarının bir parçasıydı.

 

Erkekler, kadınlar ve çocuklar, hiç kimse bu yanardağ patlamasına benzeyen patlamadan kurtulamadı. En az üç bin çiftlik evi küle döndü. Bir süre önce hayat dolu olan köyler, bir harabe yığını haline geldi. Kalıntıların üzerine diz çökmüş kleftler (Osmanlı İmparatorluğu döneminde kırsal alanda faaliyet gösteren Rum eşkıya çetecileri, ) kleft sözcüğü Yunanca hırsız demek, bugün Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayı) ve rahipler birlikte, hızlı ve eksiksiz gerçekleşmiş zaferleri için Tanrıya şükrettiler. Katliamdan kaçan bazı Türk aileler, Tripoliçe’ye ve sahildeki kalelere sığındılar .

Gravière devamında şunları ifade ediyor: “Bu aşırılıklar, Türkiye dahil olmak üzere herhangi bir ülkede gerçekleşmiş olsaydı kanlı bir misillemeye yol açardı.”

 

Hertzberg de aynı şeyi iddia ediyor: “Hıristiyanlar artık Türklerle yaşayamaz!”, halk şarkısında yer alan “Mora’da ve tüm dünyada bir tane dahi Türk kalmamalı” dizeleri, ayaklanmanın sloganı haline geldi. Nisan ayında, Mora ovalarında ve köylerinde yaklaşık 15.000 Müslüman soğukkanlı bir şekilde, yaş ve cinsiyet ayrımı yapılmadan katledildi ve üç bin Türk evi yıkıldı .

 

İlk katliamlar, Alexandros Ypsilantis’in önderliğinde Boğdan’da “istismarcı, asi ve sinsi bir grup tarafından” gerçekleştirildi ve bunlar Yunanistan’da yaşanacakların habercisi oldu. Bu ilk katliamın kahramanı, o zaman Kalas’taki jandarma komutanı olan, Filiki Eterya Cemiyeti destekçisi Vassilis Karavias’tı.

 

Gravière’e göre İstanbul’da duyulan ilk katliamlar, 5 Mart 1821’de Eflak-Boğdan’da Yaş ve Kalas’ta gerçekleşen katliamlardı.

 

21 Şubat’ta, Ypsilantis’in (Eflak-Boğdan) Prensliklerine girmesinin arifesinde Karavias, paralı askerleriyle birlikte Kalas’taki Osmanlı muhafızlarını ve tüm sivil Türk tüccar ve denizcilerini katletti ve Türk dükkânlarını yağmaladı. Birkaç gün sonra Karavias, Ypsilantis’in önünde, Yaş’ta teslim olmuş olan tüm Türk tüccarların ve Yaş’taki Osmanlı muhafızlarının katledilmesini emreder.

 

Ypsilantis, yayınladığı bildiride yakalanan askerlerin ve sivil tüccarların katledilmesini ve mülklerinin yağmalanmasını “kahramanca başarılar” olarak nitelendirerek niyetlerini duyurur.

 

Finlay’e göre, “Karavias, Kalas’taki adamlarına şehirde yaşayan Türk tüccarlarını tutuklamalarını veya öldürmelerini emretti. Bundan sonra dükkânların yıkımına ve yağmalanmasına giriştiler. “Yaş’ta, kutsal bir davanın onursuzca ihlali olacak şekilde esirler “Türk askerleri ve tüccarları, katliamı kayıtsızca seyreden ve bunu engellemek veya durdurmak için en ufak bir çaba göstermeyen gospodar ve general Alexandros Ypsilantis’in gözleri önünde, insanlık dışı bir şekilde katledildiler.”

 

Kalas’taki bu katliamdan Spiliadis de şu şekilde bahsediyor: “1821’de ilk saldırıyı Kalas’ta bulunan Vassilis Karavias, kaledeki Türklere ve Türk tüccarlara karşı başlattı, 160 kişi kadardılar, tamamını ve Topuzcin [metinde aynen] adındaki komutalarını da öldürdü”. Philimon, Karavias’ın çoğu Kefalonya adasından olan adamlarının sayısının yüz elli kişi olduğunu yazıyor. Osmanlı tüccarlarının evlerinin çoğunu yaktılar.

 

Fotinos, Kalas’ta yaklaşık 80 Osmanlı tüccarının öldüğünü ve 17 esirin alındığını, şehrin bir kısmının yakıldığını yazıyor. Yaş’taki Osmanlı tüccarları da [Rum] lider Mihail Soutsou’nun rızasıyla idam edildiler.

 

Mora’daki ayaklanma 21 Mart’ta Kalavrita’dan başladı. Bu ayaklanmaya Filiki Eterya mensupları Sotiris Charalampis, Asimakis Fotilas, Vassilis Petmezas, Sotiris Theocharopoulos ve Nikos Soliotis öncülük etti. Kasabanın yaklaşık üç yüz Türk sakini, küçük bir direnişten sonra, anlaşmayla teslim oldular, bu anlaşma kazananlar tarafından hemen ihlal edildi. Fransız subay Maxime Reibo’nun ifadesine göre, esir erkekler katledildi, kadın ve çocuklar ise bölgedeki en güçlü Rumların evlerinde köle oldular .